فرمان دست کیست؛ قوانین مربوط به کسب و کارهای اینترنتی

با توجه به اینکه خرید و فروش کالا در فضای مجازی امریست که این روزها بسیار رایج شده و وبسایتها، نرمافزارهای رایانهای و تلفن همراه نیز این امر را آسان کردهاند؛ خرید و فروش کالا در فضای مجازی قوانین مخصوص به خود را دارند. کسب و کار اینترنتی تمامی کارهایی ست که در بستر اینترنت انجام میشود و کسب درآمد و سود را به دنبال دارند. از آنجا که این فضا، فضای جدیدیست کلاه برداریها و سو استفاده ها نیز در این فضا به راحتی صورت میگیرد، به همین دلیل لازم است اقداماتی برای ساماندهی این کسب و کارها درنظر گرفته شود. قبل از نام بردن قوانین، مقررات و دستورالعملهای کسب و کارهای اینترنتی باید ابتدا معانی آنها را از هم تفکیک کرد. در معنای عام، مقصود از قانون، تمام مقرراتی است که از طرف یکی از سازمان های صالحیت دار دولت وضع شده باشد. ممکن است این سازمان (مرجع) قوه مقننه، رئیس دولت یا یکی از اعضای قوه مجریه باشد. بنابراین در معنای عام طیف وسیعی از مقررات به عنوان قانون نامیده میشود و شامل تمام مصوبات مجلس، تصویب نامه ها، آیین نامه ها و بخشنامه های اداری میشود. ما در اصطالح خاص، قانون به قواعدی گفته میشود که با تشریفات مقرر در قانون اساسی، توسط مجالس قانون گذاری وضع میشود. ز آنجا که خواسته های انسانها با یکدیگر در شرایطی شباهت های بسیاری پیدا می کند برای بهره مندی از یک امکانات یکسان و عدم اختلاف میان افراد به ناچار باید قواعدی بر روابط و کارها برقرار شود و چون این روزها زندگی افراد به سمت دنیای ارتباطات و مجازی شدن می رود بنابراین کسب و کارها نیز به این سو رفته اند و قوانین خاص خود را دارا هستند. در ادامه به نمونه هایی از قوانین که در دسته قوانین، مقررات و دستورالعمل های کسب و کارهای اینترنتی قرار میگیرند اشاره میکنیم. قانون تجارت الکترونیک این قانون به منظور شناسایی معاملات و اسناد الکترونیکی در سال ۱۳۸۲ به تصویب رسید و مجموعه اصول و قواعدی است که برای مبادله آسان و ایمن اطلاعات در واسطه های الکترونیکی و با استفاده از سیستم های ارتباطی جدید به کار میرود. قانون جرائم رایانه ای این قانون در سال ۱۳۸۸ به منظور تعیین مصادیق استفاده مجرمانه از سامانه های رایانه ای و مخابراتی به تصویب رسید. آنچه که به عنوان جرائم رایانه ای، جرائم اینترنتی و جرائم سایبری نام برده می شود مجموعه ای از بزهکاری هایی است که به وسیله رایانه و ابزارهای الکترونیکی رقم می خورد. قانون حمایت از حقوق مصرف کننده قانون حمایت از حقوق مصرف کننده یعنی مجموعه اختیارات و امتیازاتی که مصرف کننده در قبال عمل خرید یک کالا یا خدمات از فروشنده دریافت می کند تا در صورت بروز اشکال، معلوم شدن عیب و نقص، احراز ضرر و زیان، عدم کارآیی و ثمربخشی و یا ایراد خسارت، برای جبران ضرر خود از آن استفاده کند. این قانون در سال ۱۳۸۸ به تصویب رسید. آیین نامه های کسب وکارهای اینترنتی در ادامه توضیح قوانین، مقررات و دستورالعمل های کسب و کارهای اینترنتی آئین نامه ها سه نوع اند. اعتبار آئین نامه منوط است به اینکه اولا مغایر قانون عادی نباشد ثانیا تکالیف جدیدی برای مردم ایجاد نکند. آیین نامه های اجرایی مقرراتی هستند که به حکم صریح یا ضمنی قانون گذار برای تکمیل قانون وضع می شوند. به علت عدم استقلال ذاتی آنها به آنها آیین نامه های غیر مستقل نیز می گویند. آیین نامه جایگزین قانون یا آیین نامه های تفویضی مقرراتی که با اذن صریح قانون گذار توسط مجریه تدوین می شوند اما ماهیتا با قانون فرقی ندارند. آیین نامه مستقل مقامات اجرایی به موجب اصل ۱۳۸ میتوانند در حدود اختیاراتشان اقدام به وضع آئین نامه نمایند. این نوع آئین نامه ها مستقل از قانون برای انتظام روابط افراد به کار میروند بسیار متنوع ند مانند آئین نامه های انتخاباتی ، شهرداری ، امور مالی ، استخدامی ….. مقامات واضع آن هیات وزیران، وزیر، استاندار، فرماندار … میباشند. و به شکل زیر تقسیم بندی می شوند. آئین نامه های مستقل سازمان دهنده خدمات عمومی، آئین نامه های مستقل انتظامی ،آئین نامه های مستقل ضرورت(در شرایط اضطراری تصویب میشوند). آیین نامه های کسب وکارهای اینترنتی آیین نامه اجرایی چگونگی صدور مجوز و نحوه نظارت بر فعالیت افراد صنفی در فضای مجازی و بازاریابی شبکه ای: ۱-ضوابط عرضه اینترنتی کالا وخدمات دامی وگیاهی ۲-دستورالعمل فعالیت صرافی ها ۳-آیین نامه اجرایی قانون اصلاح ماده ۱۳ قانون مواد خوردنی آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی ۴-آیین نامه جمع آوری و استنادپذیری ادله الکترونیکی ۵-آیین نامه حمایت از حقوق مصرف کننده ۶-آیین نامه اجرایی مواد ۳۸ و ۴۲ قانون تجارت الکترونیکی ما دستورالعمل های اینترنتی؛ تعیین ضوابط اجرایی برای واحدهای شرکت به منظور ارائه اطلاعات فنی و عملی است. دستورالعمل عبارت است از ترتیب انجام کار به ترتیب اجرای آن که برای اجرا به مقامات صالحه و در حدود وظایف و مسؤولیت به کارکنان شرکت ابلاغ میشود. دستورالعمل ها به دو نوع اداری و فنی تقسیم می شوند. دستورالعمل اداری به منظور اجرای ضوابط اجرایی اداری، مالی و منابع انسانی و همچنین راهنماهای کاری در این حوزه به واحدهای شرکت ابلاغ میگردند. دستورالعمل فنی شامل ضوابط اجرایی تخصصی واحدها و همچنین راهنمای فنی می باشند. در اینجا به دستورالعمل های کسب وکارهای اینترنتی اشاره میکنیم: ضوابط عرضه اینترنتی کلیه مکمل ها ضوابط ارائه خدمات خطوط بین المللی چارچوب فعالیت و نظارت بر وب سایت های متمرکز کننده پرداخت کسب وکارهای اینترنتی ممنوعیت ارائه خدمات قرض الحسنه در فضای مجازی الزامات فعالیت های آموزشی و پژوهشی الزامات خرید از وب سایت های خارجی ضوابط فروش اینترنتی اقلام غیر دارویی خدمات انجام پروژه و تهیه پایان نامه دانشجویی الزامات ارائه خدمات کارگزاری بورس در اینترنت الزامات عرضه خدمات بانکی، پولی و ارزی در اینترنت اقلام ممنوعه پستی عرضه داروهای دامپزشکی در اینترنت الزامات فعالیت وب سایت های خیریه الزامات عرضه اموال منقول فرهنگی،تاریخی وعتیقه توسط کسب و کارهای اینترنتی در اینترنت ضوابط ارائه خدمات بازی های برخط توسط کسب و کارهای اینترنتی الزامات عرضه محصولات سلامت محور الزامات عرضه کالاهای فرهنگی در اینترنت دستورالعمل اعطای نماد و نظارت بر کسب و کارهای اینترنتیفاکتور استاندارد

نویسنده: تحریریه مالی چی