دفاع مالیاتی چیست؟

دفاع مالیاتی یکی از راه‌هایی است که در قانون برای احقاق حق مؤدیان مالیاتی پیش‌بینی شده است. در بسیاری از موارد پس از تعیین مالیات برای اشخاص حقیقی یا حقوقی که فعالیت اقتصادی در کشور انجام می‌دهند، افراد نسبت به مالیات تعیین شده از سوی سازمان امور مالیاتی اعتراض دارند. این اعتراض در قالب تسلیم دفاع مالیاتی به سازمان امور مالیاتی ارائه می‌گردد. استفاده از این حق قانونی که برای مؤدیان پیش‌بینی شده است، نیازمند توجه به نکات ریز و در عین حال بسیار مهمی است که باید حتما در نظر گرفته شود. بدون داشتن آگاهی و تسلط بر مواد و تبصره‌های قانون مالیاتی کشور، شانس شما برای ارائه دفاع مالیاتی اثرگذار چندان زیاد نیست. در ادامه با مالی‌چی همراه باشید تا در خصوص ویژگی های دفاع مالیاتی ارزشمند و مؤثر بیشتر به بحث و بررسی بپردازیم.

دفاع مالیاتی چیست

چه کسانی مشمول دفاع مالیاتی می‌شوند؟

افراد حقیقی و حقوقی که مطابق قانون مالیاتی کشور، مشمول مالیات می‌شوند، در پایان سال مالی باید اظهارنامه‌های مالیاتی را در سررسید تعیین شده به سازمان امور مالیاتی کشور تسلیم نمایند. پس از آن روند رسیدگی و بررسی پرونده‌ها و اظهارنامه‌های مالیاتی توسط کارشناسان و ممیزان سازمان امور مالیاتی کشور آغاز می‌شود. در نهایت این سازمان با محاسبات خاص خود، مبلغ مالیاتی که هریک از مؤدیان مکلف به پرداخت آن هستند را تعیین کرده و اطلاع آنان می‌رساند.
در پاسخ به این سؤال که چه کسانی مشمول دفاع مالیاتی می‌شوند، باید این طور بگوییم که تمام مؤدیان مالیاتی پس از مشاهده مالیات تعیین شده از سوی سازمان امور مالیاتی کشور، از این حق برخوردار هستند که نسبت به مبلغ مالیات اعتراض کنند. در اصطلاح رایج بین فعالان مالیاتی، به این اعتراض، تسلیم دفاع مالیاتی گفته می‌شود. 
داستان هم چندان پیچیده نیست. معمولا اختلاف بین سازمان امور مالیاتی و مؤدیان از یک نقطه شروع می‌شود. پس از تکمیل و ارسال اظهارنامه مالیاتی، حسابرسان مالیاتی برای بررسی صحت و سقم اطلاعات درج شده در اظهارنامه به شرکت‌ها مراجعه می‌کنند. در صورتی که شرکت‌ها اسناد کافی دال بر صحت مطالب ثبت شده در اظهارنامه را ارائه کنند، حسابرس مالیاتی اظهارنامه را تأیید نموده و مبلغ مالیاتی طبق آن تعیین می‌گردد. اما اگر مدارک ارائه شده به تشخیص حسابرس مالیاتی ناقص باشد، اصطلاحا شرکت علی‌الرأس می‌شود. به این معنی که یک مبلغ ثابت از پیش تعیین شده به‌عنوان مالیات برای آن‌ها تعیین می‌گردد. اینجا است که شرکت‌ها می‌توانند با ارائه مدارک خود نسبت به مالیات تعیین شده اعتراض کنند.

با مراجعه به بخش مشاوره مالیاتی اپلیکیشن مالی‌چی، رسیدگی به امور مالیاتی خود را به مشاوران مجرب ما بسپارید.

ویژگی های دفاع مالیاتی تأثیرگذار

همان‌طور که در بالا اشاره کردیم، امکان اعتراض به مبلغ مالیات تعیین شده برای کلیه مؤدیان مالیاتی وجود دارد. اما این اعتراض تنها در صورتی مورد پذیرش برای بررسی قرار می‌گیرد که به همراه ارائه مستندات کافی باشد. در واقع شما زمانی می‌توانید ادعا کنید که مالیات تعیین شده نیاز به بازنگری دارد که بتوانید ادله کافی و مستدل مطابق با قانون به مرجع ذی‌صلاح ارائه کنید. 
تسلیم دفاع مالیاتی به مراجع رسیدگی به اختلافات مالیات، باید در قالب لایحه باشد. لایحه دفاعی متن مکتوبی است که در آن مؤدی باید دلایل خود را برای اعتراض به مالیات تعیین شده به‌صورت مستند ارائه کند. همچنین کلیه اسناد و مدارک مربوطه نیز باید به لایحه دفاعی پیوست شود. برای طی کردن کردن فرآیند دفاع مالیاتی موفق توصیه می‌کنیم که گام‌های زیر را طی کنید: 

  • ابتدا برگ تشخیص صادر شده از سوی اداره مالیات را دریافت و به‌دقت مطالعه کنید.
  • مطالب مندرج در برگ تشخیص را با آنچه در اظهارنامه ذکر کرده‌اید، مقایسه کنید.
  • به دنبال اسناد و مدارکی باشید که نشان‌دهنده اشتباه در برگ تشخیص مالیات است.
  • به موازات در پی مواد و تبصره‌های قانونی نیز برای اثبات ادعای خود باشید.
  • در گام آخر لایحه دفاعی را تنظیم کنید.

ویژگی‌های لایحه دفاعی خوب

تهیه و تنظیم لایحه دفاعیه مالیاتی به‌عنوان مهم‌ترین نکته در بحث ویژگی های دفاع مالیاتی مطرح می‌شود. خلاصه و نتیجه تمام اقدامات و بررسی‌های شما باید در لایحه دفاعی منعکس شود. در همین راستا باید چند نکته مهم را در تنظیم لایحه دفاعی در نظر داشته باشید که عبارت‌اند از:

  • به هیچ وجه حاشیه نروید و خیلی خلاصه و در عین حال کامل به تشریح اصل خواسته خود بپردازید.
  • زبان حقوقی و رسمی در نگارش لایحه دفاعی یک ضرورت قطعی است.
  • تحت هیچ شرایطی از حیطه  ادب در نگارش لایحه دفاعی خارج نشوید.
  • کلیه اسناد مربوط به لایحه دفاعی را به آن پیوست کنید.

مراحل رسیدگی به دفاع مالیاتی

بعد از ابلاغ برگه تشخیص مالیاتی به مؤدیان، مطابق قانون 30 روز زمان برای اعتراض در نظر گرفته می‌شود. در صورتی که این زمان سپری شود، هیچ‌گونه اعتراضی از سوی مؤدیان مورد بررسی قرار نمی‌گیرد.

مراحل رسیدگی دفاع مالیاتی

در همین راستا چند مرحله برای تسلیم دفاع مالیاتی در نظر گرفته شده است که عبارت‌اند از: 
1. مکاتبه با اداره امور مالیاتی 
در گام اول باید لایحه مالیاتی خطاب به رئیس اداره مالیاتی نوشته شود که برگه تشخیص را صادر کرده است. برای این منظور 30 روز زمان برای مؤدیان لحاظ شده است. در جریان این مرحله، اداره مالیاتی موظف است که درخواست شما را مورد بررسی قرار دهد. تأکید سازمان امور مالیاتی بر مذاکره و توافق بین مؤدیان و سازمان در همین مرحله است. از قضا بسیاری از پرونده‌ها نیز در همین مرحله به سرانجام می‌رسد. 
2. مکاتبه با هیئت حل اختلاف مالیاتی 
در صورتی که به هر دلیلی ارائه دفاع مالیاتی در مرحله اول به سرانجام نرسید و اختلاف بین مؤدی و سازمان امور مالیاتی پا برجا ماند، این اعتراض به هیئت حل اختلاف مالیاتی ارجاع داده می‌شود. در این مرحله کلیه فرآیند به‌صورت حضوری پیگیری می‌شود. مؤدی یا نماینده قانونی او باید به‌صورت حضوری به ارائه دفاع مالیاتی در برابر هیئت منصفه بپردازد. در ادامه این مرجع در مدت زمان معینی به بررسی پرونده می‌پردازد و رأی خود را صادر می‌کند. 
3. شورای عالی مالیاتی 
رأی صادر شده در مرحله دوم قطعی نیست و مؤدی می‌تواند اعتراض خود را به مرجع بالاتر یعنی شورای عالی مالیاتی منتقل کند. در نهایت این شورا با بررسی اسناد و رأی صادر شده هیئت حل اختلاف نظر خود را اعلام می‌کند. 
4. هیئت مقرر در ماده 251 مکرر 
آخرین مرجع رسیدگی به دفاع مالیاتی در قانون، هیئت مقرر در ماده 251 مکرر است که رأی صادر شده آن قطعی است. البته امکان اعتراض به دیوان عالی کشور نیز وجود دارد و در نهایت رأی صادر شده از این مرجع لازم‌الاجرا است. 

بیشتر بخوانید: دادرسی مالیاتی چیست؟

برای تنظیم دفاع مالیاتی چه نکاتی را باید رعایت کنیم؟

در کنار نکاتی که در زمینه تهیه و تنظیم لایحه دفاعی ذکر کردیم، رعایت یک نکته کلیدی کاملا ضروری به نظر می‌رسد. واقعیت این است که تسلیم دفاع مالیاتی به هیچ عنوان کار ساده‌ای نیست. تنها زمانی می‌توان به نتیجه‌بخش بودن این فرآیند امید داشت که این کار توسط فردی آگاه به زیر و بم مسائل حقوقی و مالیاتی صورت بگیرد. بنابراین توصیه اکید بسیاری از کارشناسان فعال در زمینه امور مالیاتی این است که حتما کار دفاع مالیاتی را به وکلا یا مشاوران حقوقی متخصص در زمینه مالیات بسپارید.

مشاوره مالی سایت مالی‌چی، همراه شما در مسیر امن مالیاتی

ارائه دفاع مالیاتی توسط چه کسی صورت می‌گیرد؟

 ارائه دفاع مالیاتی باید توسط مؤدی مالیاتی یا نماینده قانونی او انجام بگیرد. همان‌طور که در بالا اشاره کردیم، تقریبا در تمام مراحل رسیدگی به اعتراض مؤدیان، نیاز به مذاکره در کنار نگارش لایحه دفاعی وجود دارد. طبیعی است که توان مذاکره و قوای استدلال فرد ارائه‌دهنده به حدی در فرجام اعتراض اثرگذار است که در بسیاری از مواقع رأی پرونده را به‌طور مستقیم تحت تأثیر قرار می‌دهد. در نتیجه بدیهی است که اگر این کار توسط فرد غیرمتخصص صورت بگیرد، نتیجه چندان امیدوارکننده نخواهد بود.

ارائه دفاع مالیاتی

آیا دفاع مالیاتی در کاهش مالیات تأثیر می‌گذارد؟

پاسخ به این سؤال کاملا تابع شرایط است. گاهی اوقات در طول تکمیل اظهارنامه مالیاتی نواقصی رخ می‌دهد. این مسئله بدون شک باعث می‌شود که برگه تشخیص مالیاتی تحت‌الشعاع قرار بگیرد. در موارد متعددی نیز این امکان وجود دارد که ممیزان مالیاتی در رسیدگی به پرونده دچار اشتباه شوند. هر کدام از این موارد که رخ داده باشد، این امکان وجود دارد که با تسلیم لایحه دفاعی مستدل و مستند، برای کاهش مالیات تعیین شده اقدام نمود. اما باید توجه داشته باشید که نفس نگارش لوایح دفاعی مالیاتی بدون ذکر هیچ‌گونه مستنداتی، فاقد ارزش خواهد بود. 
کلام پایانی 
ویژگی های دفاع مالیاتی است که در تعیین سرانجام اعتراض به برگ تشخیص مالیاتی اثر مستقیم دارد. اگر به دنبال احقاق حقوق ضایع شده خود هستید، باید توجه داشته باشید که بدون برخورداری از دانش، تخصص و تجربه کافی این امکان برای شما مهیا نخواهد شد. طبیعی است که بسیاری از مردم آشنایی چندانی با مواد و تبصره‌های قانون مالیات کشور نداشته باشند. در نتیجه حضور یک وکیل یا مشاور حقوق متبحر در حوزه مالیات بسیار ضروری است. برای این منظور می‌توانید روی کمک مالی چی حساب کنید. گروهی از برترین وکلا و مشاوران حقوقی در زمینه مالیات در مالی چی گرد هم آمده‌اند تا به دفاع از حقوق مؤدیان مالیاتی بپردازند. برای بهره‌مندی از خدمات مالی چی اصلا مهم نیست که در کجا ساکن هستید؛ اپلیکیشن مالی چی و شماره تماس 1408 به‌صورت دائمی در اختیار شما قرار دارد.

نویسنده: تحریریه مالی‌چی